कञ्चनपुर — कञ्चनपुरको बेलौरी नगरपालिकामा बुधबार परेको वर्षाले धान भित्र्याउने तयारीमा रहेका किसान थप समस्यामा परेका छन्। पाकेको धान काटेर खेतमै राखेका किसानको धान भिजेको छ भने खेतमा काटेर सुकाउन राखिएको परालसमेत पानीले भिजेपछि किसानलाई थप क्षतिको चिन्ता बढेको छ।
केही दिनदेखि मौसममा आएको परिवर्तनका कारण किसानले धमाधम धान काटिरहेका थिए। तर काटेको धान खेतमै रहेका बेला वर्षा भएपछि धानमा पानी पसेको छ। पाकेको धानसमेत भिज्ने र ढल्ने जोखिम बढेको स्थानीय किसानहरूको भनाइ छ। कञ्चनपुर र कैलालीमा वर्षाका कारण काटेर खेतमै राखिएको धान तथा पाकेर काट्ने तयारीमा रहेको धानमा क्षति पुगेको स्थानीय रिपोर्टहरूले जनाएका छन्।
वर्षाले धानसँगै परालमा पनि असर गरेको छ। धान काटिसकेपछि सुकाएर सुरक्षित राख्ने तयारीमा रहेका किसानको पराल भिज्दा पशुचौपायाका लागि दाना व्यवस्थापनमा समेत समस्या हुन सक्ने देखिएको छ।
यता, बेलौरीमा वर्षासँगै बाढी तथा डुबानको जोखिमसमेत बढेको छ। दोदा र महाकाली नदीसँग जोडिएका क्षेत्र बाढी तथा डुबानको जोखिममा रहेको नगरपालिकाले यसअघि नै जनाएको छ। नगरपालिकाले सम्भावित विपद्लाई ध्यानमा राख्दै आपतकालीन कार्यसञ्चालन केन्द्रलाई २४ घण्टा सञ्चालनमा राखेको थियो।
जल तथा मौसम विज्ञान विभागको पछिल्लो पूर्वानुमानअनुसार आज सुदूरपश्चिम प्रदेशको पहाडी तथा तराई भूभागका केही स्थानमा भारी वर्षाको सम्भावना रहेको छ। कञ्चनपुरलगायत सुदूरपश्चिमका साना नदी तथा खोलाको बहाव उल्लेख्य बढ्न सक्ने भएकाले आकस्मिक बाढीको मध्यम जोखिम रहेको चेतावनी दिइएको छ।
यसको असर विशेषगरी नदी किनार, होचा भूभाग र डुबानको जोखिममा रहेका बस्ती तथा खेतबारीमा पर्न सक्ने देखिएको छ। दोदा नदीसहित स्थानीय खोला–नालामा पानीको सतह बढेमा खेतमा पानी पस्ने, धानबाली डुब्ने तथा कटानको जोखिमसमेत बढ्न सक्छ।
हालसम्म आजको वर्षाबाट बेलौरीमा कति हेक्टर धानबाली क्षति भयो वा किसानले कति रुपैयाँ बराबरको क्षति व्यहोरे भन्ने आधिकारिक विवरण सार्वजनिक भएको छैन। सम्बन्धित निकायबाट क्षतिको विवरण संकलन भएपछि मात्रै वास्तविक क्षतिको यकिन हुने देखिन्छ।
किसानहरूले काटिसकेको धान सुरक्षित स्थानमा सार्न, पराल तथा कृषि उपजलाई पानीबाट जोगाउन र नदी तथा खोलाको किनारमा अनावश्यक आवतजावत नगर्नुपर्ने अवस्था छ। मौसम थप प्रतिकूल बनेमा स्थानीय प्रशासन तथा नगरपालिकाले जारी गर्ने सूचनालाई प्राथमिकताका साथ पालना गर्न आग्रह गरिएको छ।
बेलौरीमा अहिले किसानका लागि मुख्य चिन्ता एउटै छ—वर्षाले खेतमा पाकेको धान र काटेर राखेको अन्न जोगाउने कि बढ्दो बाढी र डुबानको जोखिमबाट घरपरिवार तथा पशुचौपाया जोगाउने।