धनगढी । सुदूरपश्चिमका कैलाली र कञ्चनपुरमा पछिल्लो समय भइरहेको वर्षापछि स्थानीय क्षेत्रमा बाढी तथा डुबानको जोखिम बढेको छ। हिजो रातिदेखि परेको वर्षाले नदी तथा खोलानालामा पानीको बहाव बढ्न सक्ने भएकाले स्थानीय प्रशासन तथा सुरक्षा निकायले सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राखेर सतर्कता बढाएका छन्।
कञ्चनपुरमा विशेषगरी दोधारा–चाँदनी, लालझाडी र पुनर्वास क्षेत्र बाढी तथा डुबानको जोखिममा रहेका छन्। जिल्ला विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन समितिले भारी वर्षाको सम्भावनालाई ध्यानमा राख्दै उद्धार, राहत र नागरिक सुरक्षाका लागि आवश्यक तयारी अघि बढाएको जनाएको छ। तटीय क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिकलाई नदी तथा खोलानालाको अवस्था हेरेर सावधानी अपनाउन आग्रह गरिएको छ।
यता कैलालीमा धनगढी, भजनी, कैलारी र टीकापुर लगायतका क्षेत्र बाढी तथा डुबानको जोखिममा छन्। कर्णाली, मोहना लगायतका नदी तथा स्थानीय खोलानालाको जलस्तर बढ्न सक्ने भएकाले जोखिमयुक्त क्षेत्रमा निगरानी बढाइएको छ।
हिजोको वर्षापछि अहिले मुख्य चासो आगामी वर्षा र त्यसले नदीको बहावमा पार्न सक्ने प्रभाव बनेको छ। जल तथा मौसम विज्ञान विभागले आजदेखि आगामी केही दिनसम्म देशका विभिन्न भागमा भारीदेखि अत्यधिक भारी वर्षाको सम्भावना औँल्याएको छ। सुदूरपश्चिममा पनि यसको प्रभाव पर्न सक्ने भएकाले स्थानीय तह तथा सुरक्षा निकायलाई तयारी अवस्थामा राखिएको छ।
विभागका अनुसार आज धनगढीमा अधिकतम तापक्रम ३०–३२ डिग्री सेल्सियस र न्यूनतम २४–२६ डिग्री सेल्सियस रहने तथा वर्षाको सम्भावना ६० प्रतिशत रहेको छ। मौसम प्रतिकूल बन्दै गएमा नदी तथा खोलाको पानीको सतह बढ्न सक्ने भएकाले तटीय क्षेत्रमा बस्ने नागरिकलाई विशेष सावधानी अपनाउन आग्रह गरिएको छ।
कञ्चनपुरमा सम्भावित बाढी तथा डुबानबाट हुने क्षति न्यूनीकरणका लागि स्थानीय तहलाई उद्धार तथा राहत सामग्री तयारी अवस्थामा राख्न, पानीको निकास खुलाउन र आवश्यक पर्दा जोखिममा रहेका नागरिकलाई सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण गर्न तयारी अवस्थामा रहन निर्देशन दिइएको छ। डोजर, स्काभेटर, जाली तथा बोरा लगायतका सामग्रीसमेत आवश्यकताअनुसार परिचालन गर्न तयारी गरिएको छ।
यसैबीच, सम्भावित विपद्का बेला विद्युत् तथा सञ्चार सेवा अवरुद्ध हुनसक्ने अवस्थालाई समेत ध्यानमा राखेर सम्बन्धित निकायलाई आवश्यक जनशक्ति तयारी अवस्थामा राख्न भनिएको छ। स्वास्थ्य संस्थालाई पनि आकस्मिक अवस्था आउन सक्ने भएकाले तयारी अवस्थामा रहन आग्रह गरिएको छ।
हालसम्म हिजो रातिको वर्षाबाट कञ्चनपुर र कैलालीमा ठूलो मानवीय क्षति भएको पुष्टि भएको विवरण सार्वजनिक भएको छैन। त्यसैले सामाजिक सञ्जालमा आएका अपुष्ट सूचना वा क्षतिको अतिरञ्जित विवरणमा विश्वास नगर्न र आधिकारिक सूचना हेर्न आवश्यक देखिन्छ।
तर वर्षा अझै बढ्न सक्ने पूर्वानुमान रहेकाले जोखिम टरेको अवस्था भने छैन। विशेषगरी नदी किनार, तल्लो भूभाग तथा विगतमा डुबान हुने गरेका बस्तीका नागरिकले रातिको समयमा समेत सतर्क रहनुपर्ने अवस्था छ।
जल तथा मौसम विज्ञान विभागले पनि वर्षा तथा नदीको अवस्थाबारे निरन्तर निगरानी गरिरहेको छ। आकस्मिक बाढीसम्बन्धी सूचना आवश्यक परेमा विभागको टोल-फ्री नम्बर ११५५ बाट मौसम तथा बाढीसम्बन्धी जानकारी लिन सकिने व्यवस्था छ।
कञ्चनपुर र कैलालीमा हिजोको वर्षापछि अवस्था सामान्य राख्न स्थानीय प्रशासन, सुरक्षा निकाय र स्थानीय तहबीच समन्वय भइरहेको छ। तर आगामी वर्षाको सम्भावनाका कारण नागरिकलाई सावधानी अपनाउन र नदी–खोला तथा जोखिमयुक्त क्षेत्रमा अनावश्यक रूपमा नजान आग्रह गरिएको छ।