काठमाडौं । सिद्धार्थ बैंकले व्यवसायको सफ्टवेयरसँग बैंकिङ सेवा जोड्ने एपीआई बैंकिङ प्लेटफर्म ‘र्‍यापिड’ सञ्चालनमा ल्याएको छ। नेपाल फिनटेक एक्सपो २०२६ को अवसरमा सार्वजनिक गरिएको यस प्लेटफर्मबाट व्यावसायिक ग्राहकले आफ्नै प्रणालीभित्र बैंक खाताको मौज्दात, स्टेटमेन्ट र कारोबारसम्बन्धी विवरण प्रयोग गर्न सक्ने बैंकले जनाएको छ।

‘र्‍यापिड’ बैंकिङ एज अ सर्भिस अर्थात् बैंकका सेवा अर्को प्रणालीसँग जोडेर उपलब्ध गराउने अवधारणामा आधारित छ। यसले एप्लिकेसन प्रोग्रामिङ इन्टरफेस—एपीआईमार्फत बैंक, फिनटेक कम्पनी र डिजिटल सेवा प्रदायकका प्रणालीबीच सम्पर्क स्थापित गर्छ। उद्देश्य व्यवसायले वित्तीय कामका लागि छुट्टाछुट्टै प्रणालीमा जानुपर्ने आवश्यकता कम गर्नु हो।

बैंकले दिएको विवरणअनुसार सेवा एकीकृत भएपछि ग्राहकले आफ्नो सफ्टवेयर वा इन्टरप्राइज रिसोर्स प्लानिङ प्रणालीबाट खाताको रकम हेर्न र बैंक स्टेटमेन्ट निकाल्न सक्नेछन्। रकम व्यवस्थापन तथा कारोबारको स्वचालित मिलान गर्ने सुविधा पनि समेटिएको छ। साना, मझौला र ठूला व्यवसायलाई लक्षित गरेर यो सेवा प्रस्तुत गरिएको हो।

यसको व्यावहारिक प्रयोग बुझ्न कुनै व्यवसायको लेखा प्रणालीलाई उदाहरण लिन सकिन्छ। बिक्री वा भुक्तानीको अभिलेख आफ्नै सफ्टवेयरमा राख्ने व्यवसायले बैंकमा भएको कारोबारसँग ती विवरण मिलाउनुपर्ने हुन्छ। बैंक र लेखा प्रणाली जोडिएपछि यस्तो मिलान स्वचालित बनाउन सकिने सम्भावना हुन्छ। यो प्लेटफर्मको घोषित सुविधाबाट आउने प्रयोगको उदाहरण हो; सबै सफ्टवेयरमा सेवा तत्काल चल्छ भन्ने पुष्टि भने छैन।

खाता जोड्न ‘Connect with API Banking’ विकल्प प्रयोग गर्न सकिने बताइएको छ। सेवा सुरु गर्दा मोबाइल बैंकिङ दर्ताजस्तै एकपटक फाराम भर्नुपर्ने र त्यसपछिका अधिकांश प्रक्रिया अनलाइनबाट पूरा गर्न सकिने बैंकको भनाइ छ। ग्राहकको सहमति लिने प्रक्रिया पनि डिजिटल बनाइएको उल्लेख छ।

सुरक्षाका लागि एन्ड–टु–एन्ड इन्क्रिप्सन, बहुस्तरीय प्रमाणीकरण र अन्य सुरक्षा प्रोटोकल प्रयोग गरिएको बैंकले जनाएको छ। यी बैंकले प्रस्तुत गरेका सुरक्षा उपाय हुन्; यस समाचारका लागि तिनको स्वतन्त्र प्राविधिक परीक्षण गरिएको छैन। प्रणाली जोड्दा ग्राहकको सहमति र बैंकले तोकेको सेवा सक्रिय गर्ने प्रक्रिया आवश्यक रहने विवरण सार्वजनिक भएको छ।

व्यवसायका लागि यो पहलको मुख्य महत्त्व बैंकिङ विवरणलाई दैनिक काममा प्रयोग हुने प्रणालीसँग जोड्नु हो। बैंकले उपलब्ध गराउने सुविधा र व्यवसायको सफ्टवेयरबीच उपयुक्त एकीकरण भए वित्तीय विवरण हेर्ने तथा कारोबार मिलाउने काम सरल हुन सक्छ। यो अपेक्षित लाभ हो; वास्तविक समय बचत वा लागत घटेको मापन सार्वजनिक विवरणमा भेटिएको छैन।

सेवाको शुल्क, उपलब्ध सबै एपीआई, समर्थित सफ्टवेयर र एकीकरण पूरा गर्न लाग्ने समयबारे जाँचिएका स्रोतमा विस्तृत जानकारी छैन। प्रयोग गर्न चाहने व्यवसायले आफ्नो प्रणालीसँगको अनुकूलता, आवश्यक अनुमति र लागत बैंकसँग बुझ्नुपर्नेछ।