काठमाडौं, भदौ २० । नेपालमा आएको विनाशकारी बाढीपछि करिब १० दिनदेखि जलविद्युत् आयोजनाको सुरुङभित्र फसेका एक चिनियाँ नागरिकलाई उद्धारकर्ताले शनिबार, सेप्टेम्बर ५ मा जीवितै बाहिर निकालेका छन्। नेपाली सेनाका अनुसार उद्धार गरिएका व्यक्ति लुहाइताओ हुन्। उनलाई रसुवा/नुवाकोट क्षेत्रमा रहेको २१६ मेगावाटको अपर त्रिशूली–१ जलविद्युत् आयोजनाको ‘अडिट–४’ सुरुङबाट उद्धार गरिएको हो।
उद्धार टोलीले सुरुङभित्र करिब २२५ मिटर भित्र पुगेर लुहाइताओलाई जीवित अवस्थामा फेला पारेको थियो। नेपाली सेना र विदेशी उद्धार विशेषज्ञको संयुक्त टोलीले गरेको लामो प्रयासपछि उनलाई शनिबार दिउँसो करिब १:२० बजे सुरुङबाट बाहिर निकालिएको रेडियो नेपालले जनाएको छ।
उद्धारपछि उनलाई तत्काल प्राथमिक उपचार दिइएको थियो। त्यसपछि थप स्वास्थ्य परीक्षण तथा उपचारका लागि त्रिशूलीस्थित नेपाली सेनाको मैथिली ब्यारेक लगिएको थियो। अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले उद्धारका क्रममा उनी निकै थकित र धुलो–माटोले ढाकिएको अवस्थामा देखिएको जनाएका छन्।
१० दिनसम्म सुरुङभित्र कसरी बाँचे?
अगस्ट २६ मा नेपाल–चीन सीमाक्षेत्र नजिक आएको विनाशकारी बाढी तथा पहिरोले भोटेकोशी र त्रिशूली नदी आसपासका क्षेत्रमा ठूलो क्षति पुर्‍याएको थियो। बाढी र पहिरोको ठूलो भेलले जलविद्युत् आयोजनाका संरचना तथा सुरुङहरूमा समेत क्षति पुर्‍याएपछि धेरै कामदार सम्पर्कविहीन भएका थिए।
लुहाइताओ पनि त्यही क्रममा सुरुङभित्र फसेका थिए। दस दिनसम्म उद्धारको पर्खाइमा रहेका उनलाई अन्ततः जीवितै बाहिर निकालिनु अहिलेको विपत्तिमा ठूलो आशाको खबर बनेको छ।
एउटै क्षेत्रमा लगातार जीवित उद्धार
लुहाइताओको उद्धार हुनुभन्दा एक दिनअघि, अर्थात् सेप्टेम्बर ४ मा, त्रिशूली–३ ‘ए’ जलविद्युत् आयोजनाको अर्को सुरुङबाट दुई नेपाली कामदारलाई पनि जीवितै उद्धार गरिएको थियो। यसपछि शनिबार चिनियाँ नागरिकको समेत उद्धार भएपछि सुरुङभित्र अझै फसेका मानिसलाई जीवित निकाल्न सकिने आशा थप बलियो भएको छ।
अधिकारीहरूका अनुसार विभिन्न जलविद्युत् आयोजनामा ठूलो संख्यामा कामदार अझै सम्पर्कविहीन छन् र केही सुरुङभित्र फसेको आशंका गरिएको छ। त्यसैले नेपाली सेना, सुरक्षा निकाय तथा चीन, दक्षिण कोरिया, भारतलगायतका विदेशी विशेषज्ञहरू समेत उद्धार तथा खोजी अभियानमा संलग्न छन्।
विपत्तिबीच आशाको किरण
अगस्ट २६ को बाढीले नेपालमा ठूलो मानवीय तथा भौतिक क्षति पुर्‍याएको छ। हजारौँ मानिसको अवस्था अझै अज्ञात रहेको अवस्थामा १० दिनपछि सुरुङबाट एक चिनियाँ नागरिकलाई जीवित उद्धार गर्नु उद्धार अभियानकै महत्वपूर्ण उपलब्धि बनेको छ।
यस घटनाले सुरुङभित्र अझै मानिस जीवित हुनसक्ने सम्भावना देखाएको भन्दै उद्धार टोलीलाई खोजी अभियान अझ तीव्र बनाउन थप हौसला मिलेको छ। नेपाली सेना र अन्य उद्धार टोलीले सम्भावित क्षेत्रमा खोजी कार्य जारी राखेका छन्।